Evden çalışma, pandemiyle birlikte hayatımıza hızla giren yeni bir düzen haline geldi. Şu an dünya genelinde milyarlarca insan, alışık olduğu rutinlerden çıkarak bu yeni normale uyum sağlamaya çalışıyor. Temizlik alışkanlıklarımız değişti, maskeler hayatımızın bir parçası oldu, dışarı çıkma sıklığımız azaldı ve iş hayatımız ev ortamına taşındı. Tüm bu değişimler günlük yaşamı etkilediği kadar iş yaşamını da derinden etkiledi.
Birçok kişi için iş saatleri değişti, bazıları uzaktan çalışmaya geçti, bazıları ise tamamen farklı bir sistemle çalışmak zorunda kaldı. Tüm bu dönüşüm, zihinsel ve duygusal olarak da bizleri etkiliyor. Belirsizlik ortamında kendimizi yorgun, kaygılı ya da dağınık hissetmemiz son derece normal.
İş Psikolojisi ve Yeni Düzene Uyum
İş psikolojisi alanı, özellikle pandemi sonrası dönemde çalışanların ruh sağlığını korumaya ve iş verimliliğini artırmaya yönelik önemli adımlar atar. Çünkü pandemi sürecinde yalnızca fiziksel ortamlar değil, zihinsel süreçler de dönüşüme uğradı. Yeni düzene uyum sağlamak, alışkanlıkları yeniden şekillendirmek ve motivasyonu korumak her zamankinden daha önemli hale geldi.
Bu noktada hepimizin aklında benzer sorular oluşuyor: Yeni düzen ne kadar sürecek? Bundan sonra ne olacak? Bu düzene nasıl adapte olacağız? Bu soruların yanıtını aramak, belirsizliğin doğal bir sonucu. Çünkü beynimiz, evrimsel olarak kontrol edebildiği durumlarda kendini güvende hisseder. Tanıdık olmayan her koşul, tıpkı karanlıkta duyduğumuz bir ses gibi kaygı yaratır.
Evden Çalışma Sürecinde Karşılaşılan Zorluklar
Pandeminin hepimizin iş yaşamını etkilediği konusunda aynı fikiriz. Ancak özellikle de evden çalışmaya başlayan kişiler gibi çalışma rutinlerinde köklü değişikler yaşamış olan kişiler bu sürecin ne kadar süreceğini de kestirememek ile beraber ev ve iş yaşamını dengelemek arasında zorluklar yaşar. Bizler de Well’n Work olarak İş Psikolojisi ve Örgütsel Psikoloji alanlarında çalışan uzman kadromuz ve iş psikoloğu uzmanlarımızla birlikte evden çalışma sırasında ortaya çıkacak sorunlar üzerinde araştırmalar yaptık. Bu sebeple bu sorunlara çözüm olabilmesi amacıyla iş ve ev yaşamını dengelemeniz, daha fazla verim almanız, ihtiyaçlarınızı fark etmeniz gibi birçok konuda uygulayacağın teknikleri içeren bu blog yazısını hazırladık.
Evden Çalışırken Odaklanma Zorluğu
Evden çalışırken verimli olmak için iş ve özel yaşam arasındaki dengeyi korumak büyük önem taşır. Bu dengeyi sağlamak her zaman kolay olmasa da, motivasyonu artıracak ve odaklanmayı kolaylaştıracak bazı etkili yöntemler vardır.
Kişinin sadece fiziksel değil, bilişsel olarak da çalışmaya hazır hissetmesi gerekir. Bu nedenle, çalışma saatlerini uyunan odadan farklı bir alanda geçirmek odaklanmayı olumlu yönde etkiler. Yatak odasında çalışmak, zihinsel olarak dinlenme ve iş kavramlarını birbirine karıştırır.
Evin içinde çalışmaya ayrılmış özel bir alan belirlemek verimliliği artırır. Bu bir masa, bir köşe ya da küçük bir masaüstü düzeni gibi. Bu alanın sadece işe ayrılması, odaklanmanın sürekliliği ve motivasyonun korunması açısından oldukça faydalıdır.
Ev içinde çalışma düzeni oluşturmak, hem zihinsel netliği artırır hem de ev ve iş sınırlarının sağlıklı biçimde ayrılmasına yardımcı olur.
Psikolojik İyi Oluş Halini Desteklememek
- Araştırmalar mutlu ve güvende hissettiğimizde elimizden gelenin en iyisini yaptığımızı söylüyor. Bazen evden çalışma tempomuz, normaldeki tempomuzdan farklılaşabiliyor. Normal şartlarda mesaimiz bittikten sonra evimize dönerken, o gün çalışma saatinin bittiğini fark edebiliyoruz. Ancak evden çalışmada, çalışma saatlerimiz bitince gidebileceğimiz en uzak mesafe çalışma odamızdan mutfağımız olduğu için iş ve ev yaşamı birbirine karışabiliyor. Bu noktada maillerimizi kontrol etmeden duramadığımızı, kendimizi çalışmaya kaptırdığımız zamanlar olur. Bunda sorun yok. Ancak yoğun bir günde bedenimize ve ihtiyaçlarımıza kulak vermeyi de unutmamak gerekiyor. Gün içinde 15 dakikalık aralar vermeyi, biraz esnemeyi, ev içinde yürümeyi, neye ihtiyacımız varsa onu kendimize vermeyi hatırlamamız lazım. Buna katkıda bulunan faktörler arasında egzersiz ve iyi uyku, bilişsel kapasitemiz ve duygusal durumumuz üzerinde önemli bir etkiye sahip. Olumlu duyguları deneyimlemek zorluklar karşısında dayanıklılığı destekler. Kendinize ve ailenize biraz zaman ayırmak iyidir. Sadece daha iyi hissetmekle kalmayacak, aynı zamanda çalışmaya ayırdığınız zamanla daha çok iş yapacaksınız.
Evden Çalışma Sürecinde Zaman Yönetimi
Zamanı verimli yönetmenin yollarından biri, güne psikolojik olarak hazırlanarak başlamaktır. Evde çalışıyor olsanız bile, günlük çalışma temposuna uyum sağlamak oldukça önemlidir. Bu süreci desteklemek için düzenli aralar vermek gerekir. Daha önce de bahsettiğimiz gibi, kendinize zaman ayırmak performansınızı artırabilir.
Evde çalışırken, ofis ortamına benzer bir program uygulamak fayda sağlar. Çalışma saatlerinizi ofisteki gibi planlayarak güne başlamak, verimliliğinizi artırabilir. Belirli saatlerde ara vermek de bu disipline katkı sunar.
Ayrıca, günlük ev kıyafetleri yerine sizi çalışmaya motive edecek rahat ama düzenli kıyafetler tercih etmek faydalıdır. Bu küçük değişiklik, zihinsel olarak iş moduna girmenizi kolaylaştırır.
Ev ve iş yaşamı arasındaki dengeyi kurmak için bu tür rutinler oldukça etkilidir. Disiplinli bir zaman yönetimi, hem psikolojinizi destekler hem de verimliliğinizi artırır.
Suçluluk Duygusu ve Özşefkat
Evden çalışma sürecinde ev ve iş yaşamı iç içe geçebiliyor. Bu durum, birçok kişide verimsizlik hissine ve beraberinde suçluluk duygusuna yol açabiliyor. Oysa bu hislerin altında yatan iki önemli detay var.
İlk olarak, evde çalışırken net sınırlarla belirlenmiş bir mesai saati genellikle olmuyor. Bu durum, farkında olmadan daha yoğun ve düzensiz bir tempoda çalışmamıza neden olabiliyor. Verimsiz hissetmemize rağmen aslında daha fazla çaba sarf ediyor olabiliriz.
İkinci olarak, bu yoğunluğun üzerine bir de suçluluk duygusu eklendiğinde tükenmişlik hissi ortaya çıkabilir. Bu yüzden, bu süreçte kendimize karşı şefkatli olmak çok önemlidir.
Verimliliğimizi artırmak ve duygularımızı düzenlemek için basit ama etkili bir yöntem uygulanabilir. Günün başında tamamlamamız gereken işleri listelemek ve gün sonunda neleri başardığımızı not almak, hem ilerlememizi görmemizi sağlar hem de temponun kontrolünü kolaylaştırır.
Bu küçük adımlar, evden çalışırken hem motivasyonu artırır hem de psikolojik yükü azaltır.
Evden Çalışma Sürecinde Verimlilik
Gün içinde en verimli olduğunuz saatleri keşfetmeye çalışın. Hepimizin biyolojik saatine göre daha enerjik ve odaklı hissettiği belirli zaman dilimleri vardır. Bu saatler kişiden kişiye değişir. Kimimiz sabahın erken saatlerinde daha üretken olurken, kimimiz öğle ya da öğleden sonra daha verimli çalışır.
Bu yüksek verimlilik saatlerini belirlemek, gün içindeki iş planınızı daha etkili yapmanıza yardımcı olur. Özellikle konsantrasyon veya yaratıcılık gerektiren işleri bu zamanlara yerleştirmek, daha başarılı sonuçlar almanızı sağlar.
Daha düşük enerjili zaman dilimlerini ise e-posta yanıtlamak, dosya düzenlemek gibi daha basit ve rutin işlerle değerlendirmek akıllıca olacaktır. Böylece gün içinde enerjinizi daha dengeli kullanabilir, verimliliğinizi artırabilirsiniz.
Aynı Anda Birçok İşle Uğraşmak
- Tek seferde “bir” şey yapın. Bir e-posta yazarken bir Zoom toplantısını takip edebileceğinizi düşünebilirsiniz, ancak yapamazsınız. Araştırmalar, aynı anda iki bilişsel görevi yapamayacağımızı açıkça gösteriyor. Bir e-posta oluştururken, toplantıda patronunuz size bir soru sorarsa, çok iyi bir cevap vermezsiniz ve aynı zamanda o e-postada yazdıklarınızı da muhtemelen unutursunuz. Multi-tasking (çoklu görev) aslında görev değiştirmedir ve araştırmalar bunun bize hem zaman ve hem de bilişsel kapasiteye mal olduğunu gösteriyor. Yani, evden çalışırken çocuğunuzun ev ödevinde yardıma ihtiyacı varsa sadece bunu yapın. Bitirdiğinizde, tüm dikkatinizi işinize tekrar verebilir ve bu süreçte daha fazlasını, daha hızlı bir şekilde başarabilirsiniz. İşin iyi yanı, çoklu görev yapma konusundaki yetersizliğimizi kendi avantajımıza kullanabiliriz. Endişeli olduğumuzda, kaygılı bir şekilde düşünme ve ruminasyon yapma eğilimindeyiz. Ruminasyon bilişsel bir aktivitedir, bu nedenle başka bir bilişsel görev yapmak zihninizi endişeli düşüncelerden uzaklaştıracaktır.
İş psikolojisi ve Örgütsel Psikoloji alanlarında iş psikoloğu uzman kadromuz ile sunduğumuz hizmetler için buraya tıklayınız.
Çalışma alanlarımızı görmek için buraya tıklayınız.
