Acaba mesleğiniz ve kişilik özellikleriniz birbirine gerçekten uyumlu mu? 2019 pandemisi birçok alanda hayatımızı değiştirdi ve değiştirmeye de devam ediyor. Özellikle eve kapanma süreci, durup kendimizi de sorgulamamıza sebebiyet verdi; işimizi, sosyal ilişkilerimizi, kişiliğimizi, yaşadığımız hayatı ve daha birçok alanda elbette. Çalışanlar için ise önemli konu başlıklarından birisi yapılan iş ve kişilikleri arasındaki uyum düzeyi oldu. Kişilik yapımız bazı mesleklerde çalışmayı kolaylaştırırken bazılarında ise zorlanmaya sebebiyet verir.
Holland mesleklerin kişiliklere uyumu ile ilgili kuramında kişiliği altı başlıkla ele alıyor;
- Gerçekçi
- Araştırmacı
- Sanatçı
- Sosyal
- Girişimci
- Gelenekçi
1-Gerçekçi Tip
Gerçekçi tip pratik zekaya sahip, fiziksel güçlerini kullanan insanları anlatır. Ekipman tamiri veya monte etmekten keyif alırlar. Özellikle makinelerle, aletlerle veya mekanik çizimlerde çalışmaktan zevk alırlar. Açık havada çalışmayı seven ve agresif özelliklere sahip bireylerdir.
2-Araştırmacı Tip
Araştırmacı tip kuralları sevmeyen, matematik ve bilimle ilgili problemleri çözmeyi seven bireyleri tanımlar. Bağımsız ve akılcı özelliklere sahiptirler. Başarılarından dolayı takdir edilmekten hoşlanan, entelektüel kimliklerine önem veren ve hedef odaklı insanlardır.
3-Sanatçı Tip
Sanatçı tip çalışmalarında duygu ve heyecanı ön planda tutmayı seven bireyleri tarif eder. Tek başına çalışmaktan hoşlanırlar. Kendilerini dışavurumcu ve orijinal olarak görürler. Düzenli ve tekrarlayan faaliyetler gerektiren kariyer seçiminden kaçınırlar.
4-Sosyal Tip
Sosyal tip liderlik özelliklerinin ağır bastığı tipolojiyi tanımlar. Sorumluluk sahibi, kişilerarası ilişkilerde başarılı ve kendini iyi ifade eden bireyleri temsil eder. Çevrelerine hakim olmaktan hoşlanırlar. Başkaları için hizmet sağlamayı seven, çevrelerinde yardımsever ve güvenilir olarak nitelendirilen insanlardır.
5-Girişimci Tip
Girişimci tip özgüveni yüksek, maceraperest, risk almayı seven, entelektüel çaba gerektiren işleri sevmeyen ve maddi zenginliği seven bireyleri temsil eder. Enerjik ve kendinden emindirler.
6-Geleneksel Tip
Geleneksel tip güvenilir ve tutucu olan, liderlik rolleriyle ilgilenmeyen, otokontrolü iyi olan, iyi tanımlanmış işleri seven bireyleri temsil eder.
Meslek Seçiminde Kişilik Özelliklerinin önemi
Meslek seçiminde kişilik özelliklerinin önemi son yıllarda kendini daha da göstermiştir. Kişilik ve yapılan iş arasında uyum olması başarı, tatmin, motivasyon, sürdürülebilirlik açısından çalışanların tüm hayatına etki eder. Yapılan araştırmalar birçok insanın işe başlamadan önce o alana dair ilgi ve becerisini düşünmediğini göstermektedir. Bu sebeple işyerinde uyumsuz ve depresif olarak süregiden bir durumla mücadele etmektedirler.
Mesleğim ve Kişiliğim Birbirine Uymuyor: Ne Yapmalıyım?
“Mesleğim ve kişiliğim birbirine uymuyor” ya da “Çalışırken kendimi işe veremiyorum” şeklinde işyerindeki rahatsızlıklarını dile getiren çok sayıda insan var. Mesleğiniz ve kişiliğiniz arasındaki uyumsuzlukla başa çıkmak için öncelikle kendinizi iyi tanımanız gerekir. Böylelikle alıştığınız işe göre kişiliklerinizi entegre edebilirsiniz. Kişiliğinizin güçlü ve zayıf yönlerini belirleyin. İlgi alanlarınız üzerinde düşünün. Çalışma tarzınızı analiz edin. Başkalarından geribildirimler isteyin. Bu sayede zorlandığınız alanları bilir, güçlü yönlerinizi iş hayatında nasıl gösterebileceğini belirleyebilirsiniz.
Yazar: Psk. Barış Özkoparanoğlu
